Trường Đại học Văn hóa TP.HCM đã tổ chức một sự kiện đặc biệt, mời Gánh cải lương Thiên Lý đến biểu diễn vở cải lương Kiều Nguyệt Nga, tạo ra một không gian sống động cho sinh viên trải nghiệm nghệ thuật truyền thống và thực hành di sản văn hóa.
Nhiều khán giả tham dự bất chấp thời tiết xấu
Vào chiều 24 tháng 12, một buổi diễn vở cải lương Kiều Nguyệt Nga đã diễn ra tại Trường Đại học Văn hóa TP.HCM. Sự kiện này không chỉ thu hút đông đảo giảng viên và sinh viên mà còn có sự tham gia của khách mời từ các trường đại học khác. Vở diễn, được viết bởi soạn giả Ngọc Cung và dàn dựng bởi Leon Le, có sự góp mặt của các nghệ sĩ nổi tiếng như Trâm Anh, Bích Duy, Phúc Linh, Tú Quyên và Minh Thiện. Đây là lần đầu tiên trường mời một gánh cải lương độc lập biểu diễn trọn vẹn một vở ngay tại khuôn viên nhà trường.
Theo PGS.TS Lâm Nhân, Hiệu trưởng nhà trường, ý tưởng mời gánh cải lương đến từ một lần tình cờ xem trên Facebook. “Chúng tôi thấy một gánh hát cải lương biểu diễn trong một căn hộ rất nhỏ, không gian cũ kĩ và chật chội, nhưng chính sự mộc mạc đó lại thể hiện giá trị thật sự của cải lương,” ông chia sẻ.
Xem thêm: Ngày Hội Thiếu Nhi Thủ Đô: “Tự Hào Truyền Thống – Sáng Ngời Ước Mơ Xanh”
Bối cảnh và ý nghĩa của cải lương trong bối cảnh hiện đại
Cải lương, loại hình nghệ thuật truyền thống đặc trưng của Nam Bộ, đã từng phát triển rực rỡ và có một vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần của người dân. Tuy nhiên, theo PGS.TS Lâm Nhân, cải lương hiện đang đối diện với nhiều thách thức trong bối cảnh hội nhập và sự bùng nổ của các loại hình giải trí hiện đại. “Cải lương không chỉ là nghệ thuật biểu diễn; nó còn chứa đựng nhiều giá trị văn hóa, lịch sử, giáo dục và đạo đức mà giới trẻ rất cần tiếp cận,” ông nhận định.
Bất chấp không khí lạnh và mưa lớn, chương trình vẫn diễn ra thành công và nhận được sự ủng hộ nhiệt tình từ khán giả. “Chúng tôi rất trân trọng tình yêu nghệ thuật của các nghệ sĩ và sự hiện diện của thầy cô, sinh viên,” Hiệu trưởng Lâm Nhân cho biết.
Cải lương cần được thực hành trong cuộc sống hiện đại
Dưới ánh sáng của những thách thức hiện tại, việc tổ chức buổi biểu diễn không chỉ đơn thuần là một hoạt động giải trí mà còn là cách để sinh viên được kết nối với di sản văn hóa. Chương trình này đánh dấu sự hợp tác đầu tiên giữa Trường Đại học Văn hóa TP.HCM và “Nhóm bạn của Đại học Văn hóa TP.HCM tại Hoa Kỳ”, với mục tiêu gìn giữ và phát huy nghệ thuật cải lương trong bối cảnh hiện đại.
Gánh cải lương Thiên Lý: Nỗ lực bảo tồn nghệ thuật truyền thống
Gánh cải lương Thiên Lý, được thành lập vào tháng 8 năm 2023, hoạt động theo mô hình phi lợi nhuận và được sáng lập bởi nghệ sĩ Tú Quyên và đạo diễn Leon Quang Lê. Gánh không chỉ biểu diễn mà còn cố gắng đưa cải lương đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là giới trẻ.
Tú Quyên bày tỏ lòng biết ơn tới Ban Giám hiệu Trường Đại học Văn hóa TP.HCM vì đã tạo điều kiện cho gánh biểu diễn. “Chúng tôi không đặt mục tiêu tồn tại lâu hay đi đến đâu; chúng tôi chỉ muốn làm cải lương với những người có cùng đam mê,” cô chia sẻ.
Gánh cải lương Thiên Lý hiện có khoảng 15 thành viên, bao gồm các diễn viên và nhạc công. Mỗi người đều có công việc riêng và tham gia gánh bằng tình yêu với cải lương. Họ thực hiện các buổi diễn hàng tuần và đang biểu diễn năm vở khác nhau, với Kiều Nguyệt Nga và Thượng Dương Hoàng hậu là hai vở được công diễn nhiều nhất.
Ngược lại với xu hướng hiện tại trong bảo tồn nghệ thuật, gánh cải lương Thiên Lý giữ gìn phong cách diễn xuất và hóa trang truyền thống theo kiểu thập niên 70–80, điều này góp phần bảo vệ những giá trị cổ xưa của cải lương.
Giáo dục và thực hành di sản: Xu hướng phát triển
Đại diện Trường Đại học Văn hóa TP.HCM nhấn mạnh rằng việc mời nghệ sĩ về biểu diễn là một phần trong kế hoạch giáo dục gắn liền với thực hành di sản văn hóa. Hoạt động này được coi là phương thức hiệu quả để truyền tải giá trị văn hóa một cách sinh động cho sinh viên. Trong tương lai, trường dự kiến sẽ mở rộng thêm các chương trình nghệ thuật khác như hát bội và múa bóng rỗi.
Trong bối cảnh văn hóa hiện đại đang thay đổi nhanh chóng, sự kiện này không chỉ là dịp để sinh viên tiếp cận nghệ thuật cải lương một cách trực tiếp mà còn là lời nhắc nhở rằng bảo tồn và phát huy di sản văn hóa là trách nhiệm của mỗi thế hệ.
Tóm lại
Trường Đại học Văn hóa TP.HCM đã thành công trong việc kết nối sinh viên với nghệ thuật truyền thống thông qua buổi biểu diễn cải lương, thể hiện nỗ lực trong việc giữ gìn di sản văn hóa trong bối cảnh hiện đại.