Gần 8 thập kỷ đã trôi qua kể từ chiến thắng vang dội của chiến dịch Biên giới 1950, nhưng câu chuyện về người chiến sĩ quả cảm tự chặt cánh tay phá đồn địch vẫn vẹn nguyên giá trị lịch sử. Đó chính là anh hùng La Văn Cầu – một trong 7 Anh hùng LLVTND đầu tiên của nước ta.
Tóm tắt tiểu sử anh hùng La Văn Cầu

- Tên khai sinh: Sầm Phúc Hướng
- Biệt danh: Sáu Lâu
- Năm sinh: 1932
- Ngày mất: Ngày 24 tháng 6 năm 2026, hưởng thọ 94 tuổi
- Quê quán: Xã Quang Thành, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng
- Dân tộc: Tày
Anh hùng La Văn Cầu tên khai sinh là Sầm Phúc Hướng, sinh năm 1932 tại xã Quang Thành, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng (nay thuộc xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng). Ông là người dân tộc Tày, sinh ra trong một gia đình có hoàn cảnh khó khăn ở vùng biên giới phía Bắc.
Cha của ông từng đi phu cho thực dân Pháp và qua đời vì bệnh tật. Mẹ ông sau đó đã đi thêm bước nữa với một người đàn ông họ Lã. Theo phong tục địa phương, ông được đổi sang mang họ của cha dượng.
Sau này, khi tham gia quân đội, trong quá trình làm hồ sơ nhập ngũ, họ “Lã” của ông bị ghi nhầm thành “La”. Từ đó, cái tên La Văn Cầu gắn liền với cuộc đời quân ngũ và trở thành tên tuổi được lịch sử ghi nhớ.
Cuộc đời binh nghiệp của anh hùng La Văn Cầu

Quá trình chiến đấu của chiến sĩ La Văn Cầu gắn liền với những trận đánh khốc liệt nhất tại mặt trận Cao – Bắc – Lạng.
Tham gia du kích địa phương từ tuổi thiếu niên
Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo người dân tộc Tày vùng biên giới, ông sớm chứng kiến cảnh quê hương bị thực dân Pháp đàn áp, tàn phá. Lòng căm thù giặc và tinh thần yêu nước đã hun đúc trong lòng người thiếu niên từ rất sớm.
Ngay từ năm 1947, ông đã hăng hái tham gia vào đội du kích địa phương tại Trùng Khánh (Cao Bằng), làm nhiệm vụ liên lạc, tuần tra canh gác và bảo vệ cán bộ cách mạng.
Nhập ngũ ở tuổi 16
Năm 1948, khi phong trào kháng chiến chống Pháp bước vào giai đoạn quyết liệt, chàng thiếu niên La Văn Cầu khi đó mới 16 tuổi.
Vì chưa đủ tuổi tòng quân theo quy định, với khát khao cháy bỏng được ra mặt trận cầm súng diệt giặc, ông đã quyết định khai tăng tuổi của mình lên thành 18 tuổi để được tham gia nhập ngũ.
Trở thành người chiến sĩ quả cảm của Trung đoàn 174
Sau khi nhập ngũ, ông được biên chế vào Đại đội 671 (thuộc Trung đoàn 174 – Trung đoàn Cao-Bắc-Lạng). Trong suốt cuộc đời binh nghiệp, ông đã trực tiếp tham gia chiến đấu trong 29 trận đánh lớn nhỏ.
Trước khi lập chiến công bất tử tại Đông Khê, ông đã nổi tiếng là một chiến sĩ xung kích dũng cảm, mưu trí, từng tham gia trận phục kích vang dội trên đường số 4 tại phân đoạn Bông Lau – Lũng Phầy năm 1949, tiêu diệt nhiều sinh lực địch và luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ làm tổ trưởng tổ bộc phá nguy hiểm được đơn vị tin tưởng giao phó.
Huyền thoại chặt tay ôm bộc phá phá đồn Đông Khê

Trận Đông Khê chính là nơi ghi dấu chiến công hiển hách nhất, đưa tên tuổi của người chiến sĩ trẻ La Văn Cầu vào lịch sử quân sự nước nhà.
Bối cảnh căng thẳng tại mặt trận Đông Khê
Tháng 9 năm 1950, Chiến dịch Biên giới mở màn bằng trận đánh cứ điểm Đông Khê (Cao Bằng). Đây là vị trí chiến lược phòng thủ nghiêm ngặt của quân Pháp trên Đường số 4 với hệ thống hỏa lực dày đặc từ các lô cốt kiên cố, chặn đứng các đợt tiến công của quân ta.
Tổ bộc phá của chiến sĩ La Văn Cầu được giao nhiệm vụ phá hàng rào dây kẽm gai và lô cốt đầu cầu để mở đường cho quân ta tiến vào.
Khoảnh khắc sinh tử: Quyết tâm rũ bỏ nỗi đau thể xác
Trong lúc ôm khối bộc phá lao về phía lô cốt địch, ông bị một viên đạn bắn trúng má và mảnh đạn khác bắn nát cánh tay phải, khiến ông ngã ngửa về phía sau và ngất đi.
Khi tỉnh lại, thấy trận đánh đang diễn ra quyết liệt, ông hiểu rằng nếu không phá được lô cốt, đồng đội sẽ hy sinh rất nhiều. Lúc này, cánh tay phải đã gãy nát, lủng lẳng cản trở di chuyển.
Không một chút ngần ngại, ông đã khẩn thiết nhờ người đồng đội là chiến sĩ Nông Văn Pheo dùng dao chặt đứt cánh tay phải của mình để không bị vướng víu. Hành động quả cảm chặt cánh tay phá đồn địch ấy đã trở thành một biểu tượng bất tử về ý chí sắt đá của anh bộ đội Cụ Hồ.
Ôm bộc phá bằng tay trái phá tan lô cốt địch
Bất chấp nỗi đau tột cùng và máu chảy nhiều, người chiến sĩ thi đua ấy dùng cánh tay trái còn lại ôm chặt khối bộc phá nặng 12kg. Ông áp sát thành công vào lô cốt giặc, giật kíp nổ phá tan hỏa lực địch và nhanh chóng ngất đi vì kiệt sức.
Chiến công của ông đã tạo bước ngoặt quyết định, mở đường cho đơn vị tiến công tiêu diệt hoàn toàn cứ điểm Đông Khê vào ngày 18/09/1950.
Các danh hiệu cao quý và sự vinh danh của Đảng, Nhà nước

Sự hy sinh và lòng quả cảm của anh hùng La Văn Cầu đã được ghi nhận xứng đáng bằng những danh hiệu cao quý nhất ngay trong thời kỳ kháng chiến.
Một trong 7 Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân đầu tiên
Tại Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc lần thứ nhất tổ chức tại chiến khu Việt Bắc vào tháng 5 năm 1952, chiến sĩ La Văn Cầu vinh dự là một trong 7 người đầu tiên được Chủ tịch Hồ Chí Minh ký sắc lệnh phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Ngoài ra, ngay tại kỳ Đại hội lịch sử này, ông cũng trực tiếp được Chính phủ và Hồ Chủ tịch trao tặng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất.
Những phần thưởng cao quý cho cuộc đời cống hiến bền bỉ
Sau những chiến công hiển hách trên chiến trường, ông tiếp tục gắn bó, cống hiến cho quân đội và được phong quân hàm Đại tá trước khi nghỉ hưu vào năm 1996.
Để ghi nhận trọn vẹn chặng đường đóng góp xuất sắc của ông cho sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng quân đội, Nhà nước đã trân trọng trao tặng ông Huân chương Quân công hạng Nhì và Huân chương Quân công hạng Ba.
Lời kết
Câu chuyện về anh hùng La Văn Cầu chặt cánh tay phải, ôm bộc phá bằng tay trái xông lên phá đồn địch trong chiến dịch Biên giới 1950 không chỉ là một trang sử hào hùng, mà còn là minh chứng sống động cho ý chí “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”.
Tinh thần quả cảm của ông mãi là bài học vô giá, đồng hành cùng các thế hệ người Việt Nam trên con đường xây dựng và bảo vệ đất nước.

